Soru: Büyük günah işleyen bir Müslüman kâfir olur mu?
Elcevap: Hayır. Ehl-i Sünnet itikadına göre büyük günah işleyen bir Müslüman kâfir olmaz. O kişi günahkâr olur, fasık olur; fakat iman dairesinden çıkmaz. Eğer günahını helâl saymaz ve inkâr etmezse Müslüman olarak kalır. Bu, Ehl-i Sünnet’in temel inanç esaslarından biridir.
Ehl-i Sünnet’e göre büyük günah işleyen Müslüman, işlediği günahı helâl saymadıkça kâfir olmaz; iman dairesinden çıkmaz. Ancak günahkâr (fâsık) sayılır ve tövbe etmezse ilâhî cezaya maruz kalabilir. Bununla birlikte nihai hüküm Allah’ın dilemesine bağlıdır.
İslam hukukunda ve akaid ilminde büyük günah (kebîre), hakkında şiddetli tehdit bulunan veya dünyada had cezası gerektiren fiiller olarak tanımlanmıştır.
İmam Zehebî şöyle der: “Büyük günah; hakkında had cezası bulunan, lanet edilen veya cehennem tehdidi bildirilen fiildir.”(1)
Bu tanıma göre: Zina, adam öldürme, faiz yeme, içki içme, hırsızlık, anne-babaya isyan gibi fiiller büyük günah kabul edilmiştir. Bu fiillerin işlenmesi kişiyi günahkâr yapar fakat dinin dışına çıkarmaz.
Kur’an-ı Kerim’de büyük günah işleyenlerin doğrudan kâfir sayıldığına dair bir ifade bulunmamaktadır. Aksine, Allah Teâlâ şirk dışındaki günahların affedilebileceğini bildirmiştir: “Şüphesiz Allah, kendisine ortak koşulmasını bağışlamaz; bunun dışındaki günahları dilediği kimse için bağışlar…” (2)
Bu ayet, akaid âlimleri tarafından şu şekilde yorumlanmıştır: Eğer büyük günah işleyen kişi kâfir olsaydı, affedilmesi mümkün olmazdı. Çünkü Kur’an’a göre kâfir olarak ölen kimse affedilmez.
İmam Mâtürîdî bu ayet hakkında şöyle der: “Bu ayet, büyük günah işleyen müminin küfre girmediğinin açık delilidir.”(3)
Peygamber Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) büyük günah işleyenlerin imanlarının tamamen ortadan kalkmadığını açıkça bildirmiştir. “Kalbinde zerre kadar iman bulunan kimse cehennemden çıkar.”(4)
Bu hadis, Ehl-i Sünnet akaidinde temel delillerden biri kabul edilmiştir. Çünkü:
Büyük günah işleyen bazı Müslümanlar cehenneme girebilir ancak imanları sebebiyle ebedî kalmazlar.
İmam Nevevî bu hadisin şerhinde şöyle der: “Bu hadis, büyük günah işleyen müminlerin ebedî cehennemde kalmayacağının açık delilidir.”(5)
Sahabe döneminde büyük günah işleyen Müslümanların kâfir sayılmadığı açıkça görülmektedir. Örneğin zina edenlere had cezası uygulanmıştır, içki içenler cezalandırılmıştır, hırsızların eli kesilmiştir fakat bu kişiler Müslüman kabul edilmeye devam edilmiştir ve cenazeleri kılınmıştır.
Bu uygulama, akaid literatüründe icmâ (görüş birliği) delili olarak kabul edilmiştir. Kısacası sahabei kiram efendilerimiz, büyük günah işleyenleri tekfir etmemiştir.
Ehl-i Sünnet’in bu konudaki görüşü, akaid kitaplarında açık şekilde ifade edilmiştir.
İmam Ebû Hanîfe: “Biz, büyük günah işleyen kimseyi tekfir etmeyiz.”(6)
İmam Tahâvî: “Kıble ehlinden hiçbir kimseyi, işlediği bir günah sebebiyle kâfir saymayız.”(7)
Sonuç olarak büyük günah işlemek kişiyi günahkâr yapar fakat dinin dışına çıkarmaz.
Soru: Büyük günah işleyen bir Müslümanın durumu ahirette ne olur?
Elcevap: Ehl-i Sünnet’e göre üç ihtimal vardır:
1) Allah affeder dilerse hiç ceza vermeden bağışlayabilir. Zira mülk onundur cennet ve cehennem de onundur.
2) Dilerse ceza verir günahlarının karşılığı kadar cehennemde kalır ve cezası bitince oradan çıkarılıp cennete koyulur.
3) Dünyada tevbe ederse Allah lütfundan ve insanından onun günahlarını bağışlayıp hiç azap etmeden de cennete koyabilir.
Kur’anda şöyle buyrulur “De ki (Allah şöyle buyuruyor): “Ey kendi aleyhlerine olarak günahta haddi aşan kullarım! Allah’ın rahmetinden ümit kesmeyin. Allah (dilerse) bütün günahları bağışlar; doğrusu O çok bağışlayıcı, çok merhametlidir.”(8)
Kaynaklar
1) Zehebî, el-Kebâir, s. 7
2) Nisâ, 48
3) Mâtürîdî, Te’vîlâtü’l-Kur’ân, 3/231
4) Buhârî, Îmân, 15; Müslim, Îmân, 147
5) Nevevî, Şerhu Sahîh-i Müslim, 2/32
6) Ebû Hanîfe, el-Fıkhü’l-Ekber, s. 37
7) Tahâvî, el-Akîdetü’t-Tahâviyye, md. 61
8) Zümer, 53
